Çocuklara hangi masalları anlatmalı?

Uzman Pedagog ve Psikoterapistimiz Sn. Soner Koşan’ın  "Çocuklara hangi masalları anlatmalı? Masallardaki mesajların çocukların psikolojisini olumsuz etkilemesi" konuları üzerine Vatan Gazetesi yazarı Türkan Hiçyılmaz'a verdiği röportaj:   

 

Masal dinlemeye sevmeyen var mı? Bu soruya "hayır" cevabını verecek olan neredeyse yoktur. Çocuklar için masal dinlemek uyku saatinin vazgeçilmezi... Kırmızı Başlıklı Kız, Pamuk Prenses ve Yedi Cücelerl... Bizden sonra çocuklarımızın da büyüdüğü masallar. Peki bu masalların içerdiği mesajların çocukların psikolojisini olumsuz etkilediğini biliyor muydunuz?

S Konsept Danışmanlık'ın kurucusu Uzman Pedagog ve Psikoterapist Soner Koşan, çocuklarımıza masal seçerken dikkat etmemiz gerekenleri anlattı.

Masal dinlemek  hayalgücünü geliştirir

Masalların çocuklar üzerinde birçok yararı vardır. Masallar çocukların, hayal güçlerinin gelişimi, iletişimleri, yaratıcılıkları, umutları için çok önemlidir. Masallarla birlikte bizler olmazların olur, imkânsız denen şeylerin aslında yapılabilir olduğunu öğreniyoruz. Çocuklar masalları sıcacık ve en güvenli yer olan yataklarında, en güvendiği kişilerin sımsıcak sesinden dinler. Çocuklar en savunmasız halde ve uykuya dalarken bu masalları dinler. Bu kadar özel olguların bir araya geldiği yerde algılar açılır, yaratıcı fikirler her yeri sarar ve çocuklar mutlu bir şekilde uykuya dalar. Bunlar bile aslında masalın ne kadar önemli olduğunu bize gösteriyor.

Masal seçiminin çocuk için önemi nedir?

2-10 yaş arası çocukların kendini, çevreyi, tanımlamaları, sınırları, kişileri, kültürü, yasakları, özgürlükleri, kuralları tanıma yaşı. Bu yaşlarda anlatılan ve çocukların can kulağı ile dinledikleri masallar, çocuklara dizayn verme yerine ufuklarını, umutlarını, zihinlerini açan içerikler olması çocukların gelişimi için çok önemli. Çocukların imajinasyonu çok güçlüdür. Hayal gücü çocuğun yaşamdaki en büyük kaynağıdır. Bu kaynağı birbirimize olan yaklaşımlarımız, çocuklarımızla olan iletişimiz, olaylara verdiğimiz tepkilerimiz, masallardaki içerikle ve birçok olgu ile beslenir. Bu yüzden masallar mutluluğumuzu etkileyen önemli bir unsurdur.

Kırmızı Başlıklı Kız gibi masallar çocukların özgüvenini zedeler

Kendi uydurduğunuz masalları anlatın

Masal okumaktan çok uyduruk masallar anlatın çocuklarınıza. Size, çocuklarınıza dair masallar olsun. Bu masallarda balıklar ağaca tırmansın, kuşlar, denizin altında yüzsün, ağaçlar yürüsün, olmazlar olur olsun, vahşi hayvanlar sevimli olsun, kimse kimseyi öldürmesin, yaralamasın, masallar ölmek, öldürmek, öfke, kin, sınıf, ideoloji, zengin fakir, güçlü, güçsüz ikilemleri olmasın. Peki ne olsun diyeceksiniz?  Yeni yeni fikirler, umutlar, heyecanlar, icatlar, yaşam şekilleri, sevgiyle organize edilen cümleler, birliktelik, farklı düşünceler, farklılıklar… gibi birçok konuyu birleştirebilir ve çocuklarınızı da masallara katarak anlatabilirsiniz. Her çocuk nevi şahsına münhasır doğar ve her aile kendi sosyal, siyasal, kültürel, dinsel, sosyal yaklaşımlarına göre çocuklarını yetiştirir. Bu kadar karmaşık bir yapıda şu yaşta şu masallar anlatılması gerekir demek çok da doğru olmaz. Ama dikkat edilmesi gereken nokta. Masalların özgür, yaratıcı olması ve öfke, kin, nefret, ölüm, yasaklayıcı, emredici yaklaşımı olmaması gerekir.

Klasik masallar öfke saçıyor

Klasik masalları anlatmayın. Örneğin Pamuk Prenses ve Yedi Cüceler, Hansel&Gratel veya Kırmızı Başlıklı Kız masallarını. Bu masallara dikkat edin içinde öfke, kin, korku, teslimiyet, sosyoekonomik sınıf farklılıkları, efendi, köle gibi çocuklarımıza sınırları net çizdiren bilinçaltı motifler var. Bu yaklaşımlar çocuklarımızın hayalgüçlerini ve özgüvenlerini zayıflatan etkenlerden biri olarak karşımıza çıkmakta.

Bilinçli ebeveynler okulu!

4 yıldan beri 200’den fazla okulda ve kurumda 14.000’den fazla ebeveyne “Bilinçli Ebeveynler Okulu” eğitimlerini veren Uzman Pedagog ve Psikoterapist Soner Koşan, “Bilinçli ebeveyn pedagojik yayınları çok okuyan veya çok araştıran değil, sevgisini filtresi ve koşulsuz verendir” Bu eğitimlerimizin bir bölümü de masallar ile ilgiliydi. Dışarıda zaten yeterince kural ve yasak var çocuklarımız en azından masallarda özgür, barışçıl ve yarış olmadan hayal kursunlar ki çocuklarımız büyüdüklerinde düşünceleriyle, icatlarıyla, yönetim şekilleriyle bizlere özgüveni, mutluluğu verebilsin" diyor.